Transcript 1 maand - Gezinsbond

bpost
PB- PP B- 12633
BELGIE(N) - BELGIQUE
Afgiftekantoor Gent X // Erkenningsnummer: P508750 //
Troonstraat 125
1050 Brussel
1 maand
maandblad
2014
jaargang 32
rubriektitel
Gezondheid
voorwoord
inhoud
Beste ouder,
U heeft net één van de mooiste momenten van uw leven meegemaakt. Uw dochter of
zoon is geboren, u bent zonet mama of papa geworden.
Dagboek
Jenne3
ontwikkeling
Maandelijkse on­t wik­ke­lingssche­ma’s
Mijn eerste maand
Actiever dan je dacht
U voelt zich waarschijnlijk trots, in de wolken. Of u hebt plots wel duizend vragen en
geen antwoorden? Misschien is het heel anders gelopen dan verwacht of gehoopt?
De geboorte van een kind is best overweldigend. Dan is het fijn te weten dat je
omringd wordt door mensen die voor je klaarstaan met een luisterend oor, die je laten
delen in hun ervaringen of die je advies geven.
5
5
6
ouderschap
Huilen heeft een reden
8
Baby blijft in het ziekenhuis… 10
‘Brieven aan Jonge Ouders’ wil u ook dat beetje steun bieden. U vindt er informatie
over de groei en ontwikkeling van baby’s en peuters, praktische tips, verhalen van
andere jonge ouders, ook over minder evidente situaties, adressen waar u terecht kan
met vragen. Kortom, u vindt er informatie over die zaken waar jonge ouders naar op
zoek zijn.
Er zijn ontzettend veel ouders voor u die genoten hebben van deze Brieven. Ik vind
het dan ook belangrijk om dit initiatief te ondersteunen, omdat het voor u een verschil
maakt.
Ik wens u ten slotte tal van mooie en koesterende momenten met uw dochter of zoon.
Jo Vandeurzen
verzorging
Met de navel bloot en
de billen rood
Vlaams minister van Welzijn, Volksgezondheid en Gezin
11
Beste mama, beste papa,
Een héél dikke proficiat met de geboorte van je zoon of­doch­ter!
gezonde voeding
Borst ­voe­d ing
Aan de fles­
12
14
gezondheid
Reflux Spits je oortjes 16
19
eigen kweek Babyfoto’s Een onvergetelijk en belangrijk moment in je leven, want vanaf nu ziet alles er een tikkeltje anders uit. Anders, misschien nieuw en ook spannend!
Daarom krijg je nu Brieven aan Jonge Ouders, een tijdschrift van de Gezinsbond. Wij
geven jou een steuntje in de rug bij al die nieuwe, spannende dingen en informeren je
over de opvoeding van je baby. Dit blad staat boordevol weetjes over de ontwikkeling
van je kindje: slapen, spelen, eten, groeien… zowat alles komt hier aan bod.
Bovendien kom je ook meer te weten over het ouderschap. Over dat ongelooflijk bijzondere gevoel om mama of papa te zijn. Over de beste manier om je kindje te verzorgen. Over het feit dat je niet alleen een lieve ouder, maar ook een fijne partner wil zijn.
Heb je zin om ons te mailen of te schrijven met vra­gen, tips, sug­ges­t ies en ervaringen,
hou je dan vooral niet in! We gebruiken je hulp en je ‘uit het leven gegrepen’-verhalen
graag om dit blad springlevend en up-to-date te houden.
18
De volledige reeks Brie­ven aan Jonge Ouders bestaat uit 20 num­mers: een zwanger­
schaps­nummer, 12 (maande­lijkse) num­mers voor het eerste levens­jaar, 6 (tweemaan­de­
lijkse) num­mers voor het tweede le­vens­jaar, en tot slot nog een kleu­ter­num­mer.
Ons cadeau voor jou, want deze hele reeks wordt je zomaar gratis ­toegestuurd.
Bovendien kan je, naar aanleiding van de geboorte van je eerste kind, een gratis
lidkaart van de Gezinsbond aanvragen. Nóg een extraatje dus.
We wensen jou en je baby alle geluk van de wereld toe.
De redactie
[email protected], Troonstraat 125, 1050 Brussel
OOK ADOPTIEFOUDERS KRIJGEN DIT BLAD...
... áls we tenminste hun adresgegevens kennen. Laat het dus even weten als jij zelf
of iemand uit je omgeving een kindje adop­teert.
Be­zorg ons de naam en de geboortedatum van het kindje, de naa­m van de ouders,
én hun volle­dig adres. Dan zorgen wij dat dit blad op het juiste adres in de bus valt!
T. 02-507 88 88 - [email protected]
3
dagboek
1ste maand
Jenne
den in geval van holebiouderschap. Wordt dat pas
in orde gebracht nadat de
adoptieprocedure voor mijn
meemoederschap is afgerond, of kan dat voordien
al? Op het kantoor weten
ze ’t ook niet. De medewerker heeft veel tijd nodig
om onze situatie te bevatten . Ze overloopt n erveus
nog eens alle regels, eerst
luidop en vervolgens haalt
ze er een tweede collega
bij. Samen buigen ze zich
over onze ‘toch wel heel
bijzondere situatie’. Wann eer de consulent mij op
het formulier vermeldt als ‘de vriendin van de
moeder’ moet ik opnieuw in grijpen . Vreselijk is
dit, zo moeten ijveren voor mijn statuut als ouder terwijl dit ondertussen al vanzelfsprekend
zou moeten zijn . Ik hou me in . Soms vergeet ik
dat we in een wereld leven waar toch nog heel
wat mensen geen ervarin g hebben met holebiouderschap. Wij helpen hen er wel aan wenn en .
Tijd om geleidelijk aan van onze roze wolk af te
dalen . Vandaag is het mama’s laatste kans om
het babybadje te oefen en want vanaf volgende
week moet ze dat alleen kunn en . Terwijl ik
thuis nog wat klaarzet voor jouw komst, verzamelt Anke haar moed bij elkaar om de pijn
van de keizersn ede en de onzekerheid van een
kersverse on ervaren mama te trotseren . Voor de
zekerheid vraagt ze een verpleegster om standby te blijven als het niet moest lukken .
Trouwens, wij zijn zelf druk bezig met wenn en , niet aan het duomoederschap maar aan
dat en e baby’tje. Ondanks de vermoeidheid en
de voorbije emotion ele roetsjbaan lukt het ons
wonderwel . Jouw ritme wordt nu ook het onze.
We leren jouw gebaartjes, zuchtjes en huiltjes
kenn en . We ondervinden dat je soms gewoon
blijft huilen , ook nadat je een nieuwe pamper
kreeg, genoeg geslapen hebt en je hon ger gestild
werd. Krampjes zijn de boosdoen er, moederliefde
de remedie.
“ Is dit de eerste keer dat je je kindje in bad doet?
En jij gaat morgen naar huis? ” De verbolgen
reactie van de verpleegster treft Anke recht in
haar prille moederhart. Is ze slecht bezig? Zal
het haar wel lukken , alleen voor jou zorgen?
Twijfel en onzekerheid slaan plots meedogenloos toe.
Natuurlijk verloopt het badderen vlot, ondanks
de pijn kan Anke ook genieten van het intieme
moment samen . Jij merkt gelukkig helemaal
niets van al de emotion ele heisa die jouw badje
teweegbracht.
Zoals het een gezonde baby betaamt, plaats je
ons gedurig voor uitdagin gen . Slapen is bijvoorbeeld zo’n terugkomend thema. Of moet ik
zeggen niet slapen . Niet kunn en in jouw geval ,
niet mogen in het onze. Uit pure uitputtin g
laten we jou soms tegen ons aan slapen , zodat
je toch even kan opladen . Af en toe helpt het om
andersom in bed te gaan liggen , met onze hoofden aan de kant van jouw wiegje zodat een van
ons haar hand geruststellend op jou kan laten
rusten . En soms slaap je wel maar houdt n et
dat ons wakker, want… adem je nog wel? Alles is
nieuw en spann end, het is voor iedereen wenn en . Maar het is heerlijk om samen op ontdekkin g te gaan .
De fotograaf van de materniteit helpt mij op
haar beurt met beide voeten op de grond. Tot
hiertoe beschouwden wij onszelf als een gewoon , liefdevol gezinn etje. Wann eer de fotograaf ons feliciteert en mij in alle serieux
meedeelt dat ik dus de ‘vader’ ben , maakt dat
een eerste kras op de sociale aanvaardin g
waarop ik vertrouwde. Ondanks mijn zopas
verworven leeuwinn enreflex, behoud ik mijn
kalmte en leg haar beleefd uit dat de juiste
term meemoeder is. Ik kan alleen maar hopen
dat een volgend lesbisch ouderpaar hierdoor
wel een tactvolle benaderin g krijgt.
Chloé
Ook het ziekenfonds doet een duit in het zakje.
Op hun website is het namelijk niet duidelijk
hoe de premie en de cadeaubon verdeeld wor-
4
ontwikkeling
De gemiddelde baby
bestaat niet!
Zijn er tekens die kunnen wijzen op problemen in de ont­
wikke­ling, dan melden we die wel. Die waarschuwing vind
je dan in de buurt van het bewuste schema onder het titeltje
‘Arts raad­plegen’.
Op één van de eerste pagina’s van de maandelijkse Brieven aan Jonge Ouders vind je
telkens een beknopt overzicht van wat een
gemiddelde baby op die bepaalde leeftijd
zoal kan en doet. Maar zo’n ‘doorsnee’ baby
be­staat natuurlijk niet echt. Hij is geen kind
van vlees en bloed, maar werd afgeleid uit
cijfers en statistieken. Hij werd niet gebo­ren,
maar bere­kend door wetenschappers.
De Brief die je nu in handen hebt, beschrijft de eerste levensmaand. De peri­ode die begint vlak na de geboorte tot
je kind één maand wordt. De gegevens in het schema zijn
ontwikkelingen die je in de loop van die eerste maand mag
verwach­ten. Het gewicht en de lengte zijn de gemiddelde
cijfers voor een zuigeling die één maand oud is en slaan dus
op het einde van de perio­de.
Meer lezen?
* VAN DE RIJT, Hetty & PLOOIJ, Frans,
Oei, ik groei!, De tien sprongen in de mentale
ontwikkeling van je baby, Utrecht/Ant­wer­pen, KosmosZ&K, 2009, 376 blz, e 29,95 (ISBN 9789021543840).
Prettig leesbaar boek, met heel veel leuke en praktische
tips. Er bestaat ook een ‘Oei, ik groei’ app.
Gevolg: er is geen reden tot ongerustheid als jouw baby sommige dingen op dat beschreven moment nog niet kan of doet.
Elk kind is immers uniek. Zo blijft een te vroeg geboren baby
in de eerste maanden wat achter in zijn ontwikkeling. Dat is
heel normaal en daar hou je dus best reke­n ing mee.
Mijn eerste maand
Motorische ontwik­keling
>>Als ik op mijn buik lig, kan ik mijn hoofdje al drie seconden
oprich­ten. Het wie­belt nog wel heen en weer. Als je mij
optrekt tot zit­hou­ding valt mijn hoofdje ach­ter­o­ver. Lig ik
op mijn rug, dan kan ik mijn hoofdje al beter in het midden
hou­den. Het rolt niet altijd meer naar één kant.
>>Mijn handjes zijn meestal samengebald tot vuistjes.
>>Veel van mijn bewegingen zijn automati­sche reacties op
een aanra­k ing (reflexen noemt men dat).
Sociale ontwikkeling
>>Ik slaap 16 tot 20 uur per et­maal. Ik maak nog geen onder­
scheid tus­sen dag en nacht.
>>Ik kijk je aan terwijl ik gevoed word. Dan geniet ik intens
van je warmte en van het contact met je lichaam.
>>Huilen is mijn enige middel om je iets mee te delen. Ik
ween heftig en aan­hou­dend als ik honger heb en met
korte, schrille kreten als ik pijn heb. Als ik moe ben of mij
verveel, dan schrei ik eerder zeurderig.
Zintuiglijke ontwik­kelin­g
>>Ik zie scherp op een afstand van 20 cm. Wat zich dichterbij
of verder af bevindt, blijft nog wazig.
>>Ik vind fel licht niet leuk.
>>Stemmen en lage, ritmische geluiden maken mij rustig.
Hoge geluiden wekken gemakkelijker mijn aandacht.
Ik schrik van har­de ge­lui­den.
Gewicht
Jongen: 3.500-5.500 g
Meisje: 3.100-5000 g
Lengte
Jongen: 51-59 cm
Meisje: 50-57,5 cm
5
Ontwikkeling
Actiever dan je dacht
Heel lang heeft men gedacht
dat een pas­geboren baby
bijna niets kon, dat zijn
mogelijk­heden erg beperkt
waren. Dat blijkt helemaal
niet juist. Je baby kan al heel
wat. Hij ziet, hoort, rui­kt,
doet en voelt meer dan je
zou den­ken.
Hij beweegt
Een baby beweegt zich nog niet
bewust. Als je zijn wang en mondje
aanraakt, draait hij zijn hoofdje in de
richting van de aanraking. Dat noemt
men de zoekreflex: een automati­sche
beweging die baby’s niet bewust maar
helemaal van­zelf maken, als onmid­del­
lijke reactie op de aanraking.
Bij zo’n pasgeboren baby merk je ook
nog andere reflexen. Wanneer hij iets
voelt in zijn hand­palm maakt hij auto­
matisch een vuistje. Zo kan hij bijvoorbeeld je vinger heel stevig vastgrijpen.
Dat is de grijpreflex.
tot wat we willen zien. Bij een baby
gebeurt dat nog niet. Wat zich op een
afstand van ongeveer 20 cm be­v indt,
ziet hij duidelijk. Wanneer mama borstvoeding geeft, krijgt hij haar gezicht
dus perfect in beeld. Alles wat dich­terbij
of ver­der af is, blijft wa­zig.
Is er fel licht? Dan fronst hij zijn wenkbrauwen, knippert met zijn ogen en
maakt heftige schrikbe­we­g ingen met
armen en benen. Het kan hem zelfs
doen wenen.
Er is ook de stapre­flex, waarbij hij
automatisch zijn beentje optilt en een
stapje doet als de voorkant van zijn
beentje iets raakt. En ten slotte de
loop­reflex die ervoor zorgt dat baby’s
enkele pasjes zetten als ze rechtop
en op een vlak­ke onder­g rond gehou­
den worden. Die reflexen verdwijnen
in de loop van de eerste drie maanden.
Daarna gaat je baby steeds bewuster
bewegen.
Hij hoort
Al voor zijn geboorte vangt een baby
geluiden op. Een pasgeborene rea­geert
geprikkeld op harde geluiden, net als
op fel licht. Hij wordt rustig van lage,
ritmische tonen en van de meeste
mense­lijke stemmen. Hij reageert vlug­
ger op moeders stem dan op die van
vreemden. Hoge geluiden vangen sneller zijn aan­dacht.
Hij ziet
Een pasgeborene kan wel zien, maar
doet dat niet zo­a ls wij. Wij zien scherp
omdat de vorm van onze ooglenzen zich
automatisch aanpast aan de af­stand
Hij ruikt
Een zuigeling reageert ontevreden op
scherpe, chemische geu­ren. Al enkele
dagen na de geboor­te herkent een
baby de geur van zijn moeder, of van
6
de per­soon die hem het meest verzorgt.
Hij verkiest deze geur boven die van
een andere per­soon.
Hij proeft
Van de vier basissmaken valt enkel
zoet in de smaa­k bij een pasge­bo­ren
baby. Proeft hij zoet, dan be­gint hij
heftig te zuigen. Bij een andere smaak
(zuur, zout of bitter) trekt hij een grimas, probeert zijn hoofd af te wen­den
of begint zelfs te wenen.
Hij voelt
Hij voelt warmte en kou, hij voelt
of iets zacht is of hard. En ‑ wat
had je gedacht ‑ hij heeft een uitge­sproken voor­keur voor zachte en
warme dingen. Je baby is ook supergevoelig voor aanrakingen. Via zijn
huid doet hij veel indrukken op.
Voeding en ver­zorging (voor­a l het
dagelijks badje) zijn de mo­menten bij
uitstek om zuigelingen te laten ge­
nieten van huid­con­tact. Je baby voelt
ook beweging. Van in de moe­derschoot
is hij gewend aan een zacht schom­
melen. Gewiegd worden vindt hij dan
ook lekkerder en rust­ge­vender dan
stilliggen in een bedje.
ouderschap
Huilen heeft
een reden
Geboren worden betekent voor zo’n
kleine baby een enorme verandering.
Alles wordt anders: niet alleen zijn
leefomgeving, maar ook zijn eigen
organisme. Van ‘visje in het water’ is je
kind nu een ‘landdiertje’ geworden. Een
wezentje dat moet ademen en eten om
te overleven. De baarmoeder was zo’n
gezellige, dempende en veilige omgeving,
maar nu komt die harde bui­tenwe­reld
ongefilterd op hem af. Eigenlijk is het
nauwelijks te geloven dat baby’s zo rustig
kunnen liggen slapen. Ze beschikken
blijkbaar over een extreem aan­pas­singsmecha­nisme…
Ongemakjes
Hoe goed ouders ook hun best doen, geboren worden blijft
voor zo’n kleintje een gigantische verandering. Niet verwonderlijk dus dat zoiets wat ongemakken veroorzaakt. Huilen is
zowat het enige communicatiemiddel waarover zo’n zuigeling
beschikt. Dus… wenen ze. Sommigen af en toe en anderen
verschrikkelijk veel. Vier tot vijf uur per etmaal is eerder uit­
zon­der­lijk maar zeker niet onmogelijk.
zachtjes aan
Deze eerste weken is het jullie voornaamste taak om dat
kersverse kleintje te helpen wennen aan het leven in onze
wereld. Dat doe je door het ‘baarmoe­derge­voel’ tijdelijk na te
boot­sen. Als je hem op­tilt, ondersteun je zijn hoofdje met één
hand en zijn bekken met je andere hand. Je ver­m ijdt plotse
en hevi­ge in­drukken, bewegingen, geluiden en lichtinval.
Je haalt hem rustig uit zijn wiegje, dropt hem niet onverwacht in de ar­men van iemand anders. Eigenlijk verloopt
alles een beetje zoals in een vertraagde film. Als je hem
bijvoorbeeld aan het verzorgen bent, trek je heel zachtjes het
kleeflint van de luier en niet zomaar met een ruk. Je legt hem
niet onder een felle lamp. En je zeult hem liever niet mee
naar aller­lei drukke gelegenheden. Kortom, je baby verdient
rust en respect.
Verwennen?
Als je kleintje huilt, moet hij ge­t roost wor­den. Nu lopen er
in de buurt vast mensen rond die daarover van mening verschillen en je waar­schuwen voor ver­wennerij. Wees gerust,
daarover hoef je je deze eerste maanden nog geen zorgen
te maken. Een baby kan je nu nog niet verwen­nen. Als je
hem systematisch ne­geert, gaat hij inderdaad almaar minder
wenen. Als je bij een huilbui niet gaat kijken en hem op geen
enkele ma­n ier pro­beert te troos­ten, geeft hij het ge­woon op
om je zijn gevoe­lens van ongemak mee te delen.
8
ouderschap
Rust en regelmaat
Denk niet automatisch dat je je kleintje moet ‘animeren’ als
hij aan het zeuren slaat. Baby’s hebben vooral rust en regelmaat nodig. Eigenlijk zijn veel huilende en ontevreden baby’s
gewoon moe en overprikkeld. Het klinkt misschien wat overdreven, maar bij de eerste tekenen van vermoeidheid (zeuren,
jengelen, wenen, in de oogjes wrijven, geeuwen,…) leg je je
kindje best wakker (!) in zijn bedje. Niet zomaar, nee, leg hem
altijd op dezelfde plaats te slapen en zorgt voor zo weinig
mogelijk prikkels: geen mobieltjes of speelgoed in bed. Stop
je kindje lekker strak onder een laken en deken, tot aan zijn
kin. Het geeft hem een geruststellend gevoel wanneer hij
niet in ‘open ruimte’ trappelt. Bouw op die manier een vast
slaap-voedings-spel-patroon op.
Tips
>>Een lichte druk op zijn buikje helpt het gerom­
mel bin­nen­in te dempen. Je legt hem met zijn
rug te­gen jouw buik, zijn hoofdje in je elle­
boogholte en jouw hand op zijn buik en drukt
hem lichtjes tegen je aan. Of leg hem op zijn
buik op je schoot. Of neem hem in een draag­zak
mee ter­w ijl je je werk doet.
>>Fietsen met de beentjes.
>>Rondrijden in de kinderwa­gen.
>>Je kindje zachtjes schommelen in je armen.
Spanning afreageren
Huilen heeft vaak een dubbele func­tie. In de eerste plaats is
het een appèl op de omge­v ing, een schreeuw om hulp. Maar
tegelijk is het ook een middel om span­n ingen af te reageren.
Dat is ook zo bij volwassenen. Een flinke huilbui lucht op. Dat
heeft een fysieke oorsprong: tra­nen van pijn of verdriet hebben een andere sa­men­stel­ling dan de tranen die in je ogen
komen door de kou of door een vuiltje. In ver­d riet­t ranen zitten stoffen die een invloed hebben op stress. Door te huilen
worden die stressst­offen afgevoerd. Vandaar de op­luch­ting
na een huilbui.
Wat als hij huilt?
Als je kind weent, dan ga je kijken of je hem kan helpen. De
oorzaak is soms mak­ke­lijk te vinden: hij heeft gewoon honger of een vieze luier, hij heeft zich bloot­ge­woeld of ligt zich
wat te vervelen. Af en toe is er geen aan­w ijsba­re reden voor
zijn ge­jengel en dan wordt het wat minder duidelijk. Maar
naarmate je je baby beter leert ken­nen, ga je zijn gehuil juister inschatten. Je kan hem op allerlei manieren troosten: hem
vasthouden of wieg­en in je armen werkt vrijwel altijd. Je
kan hem ook strelen, of hem met geluidjes tot rust proberen
brengen: zachte liedjes, lieve woordjes of kalme muziek.
Is er iets mis?
Dus, als je kleintje on­t roostbaar weent, hoeft dat echt niet te
bete­kenen dat er iets verschrikke­lijk mis is met hem. Waarvoor je in je achterhoofd toch altijd wat bang bent. Nee, het
kan best zijn dat hij er gewoon be­hoefte aan heeft eens flink
uit te hui­len, om zo zijn inner­lijke span­n ing te verminde­ren.
Volhouden
Een huilend kind kan je ge­duld en uithoudingsvermo­gen
serieus op de proef stellen. Als wanhopige ouder ben je dan
geneigd om álle registers open te trek­ken en eender wat
te proberen om hem tot be­daren te brengen. Als je echter
te snel van aanpak wisselt, raakt je baby nog meer van de
wijs. Probeer de gekozen tactiek dus even vol te houden.
Je baby moet de tijd kr­ij­gen om tot rust te komen. Dat kan
wel een half uur tot drie kwar­t ier duren. Als je intussen zelf
kalm blijft, draag je die rust over. Is hij getroost, leg hem dan
niet meteen terug in zijn bed­je. Dan begint hij bij de eerste
nasnik opnieuw te huilen.
Natuurlijk kan er soms iets fout gaan. Het ís mogelijk dat je
baby een ziekte onder de leden heeft of door een verborgen stoor­n is pijn lijdt. Daar­om wordt een kind dat vaak en
lang schreit best even door de dok­ter onderzocht. Daarbij is
het mogelijk dat de arts niets vindt, dat je kleintje ker­nge­
zond blijkt. Dan bete­kent zijn geween waar­schijn­lijk dat hij
gevoelig is voor veran­deringen en stress. En dat hij daar­om
behoefte heeft aan huilen.
Opgelet!
Wat je niet moet doen
Als je zelf gestresst bent, wordt het moeilijk om je baby te
troosten. Je be­we­gingen wor­den dan wat hoekiger, je stem
klinkt net iets luider, je armen voelen niet zacht en soepel
aan maar hard door de spier­spanning. Dat is het mo­ment om
iemand anders te laten over­nemen of je gewoon even te­r ug
te trekken en eerst tot rust te komen.
Schud je baby NOOIT, we herhalen, NOOIT door
elkaar, ook niet als je wanho­pig wordt van zijn
geween. Hoe moeilijk het ook is, laat hem liever
huilen en ga de kamer uit tot je weer rustig bent.
Laat je partner het misschien even overnemen?
Ga wel even checken als het snikken ge­stopt is.
9
Ouderschap
Baby blijft in het ziekenhuis…
Toch borstvoeding?
Natuurlijk kan je ook nu borstvoeding ge­ven. Prematuurtjes
hebben veel baat bij de antistoffen en de speciale vetzuren uit
moedermelk: ze beschermen hen tegen infecties en dragen bij
tot een gezonde groei en ontwikkeling. Borstvoeding vraagt
wat extra inzet als je baby nog niet zelf kan zui­gen. Om de
melkproductie goed op gang te krijgen en te houden moet je
zes tot acht keer per dag afkolven, liefst ook een keertje
‘s nachts. De afgekolfde melk kan je aan het ziekenhuis bezorgen of invriezen en bewaren voor een volgende voeding.
Het is schrikken als je kindje in de couveuse
moet. Meestal komt dat nieuws onverwacht
en dus behoorlijk hard aan. Geen kinderbedje
op de kamer. Geen onbezorg­de trots. Niet
uren­lang genieten van je kleintje. Je durft
amper blij te zijn met je baby en bent bang
om hem vast te houden. De vragen spoken
door je hoofd. Waar­om? Wat nu? Hoe moet
het verder?
Moederschapsverlof
Je kan je moederschapsverlof verlengen met iedere dag dat
je baby opgenomen blijft ná de eerste week volgend op de
bevalling (bv. blijft je kind tot 18 dagen na zijn geboorte in het
ziekenhuis, dan kan je moederschapsverlof verlengd worden
met 11 dagen). Wil je gebruik maken van deze verlenging,
meld dit dan aan je werkgever en je mutualiteit vóór het einde
van de nabevallingsrust met een getuigschrift van hospitalisatie van de pasgeborene.
Contact
Het belangrijkste is dat jij nu zo veel mogelijk bij hem bent en
dat je ingescha­keld wordt bij zijn verzorging. Mis­schien zie je
er tegenop, ben je bang voor wat je te zien en te horen krijgt.
Probeer dat even uit je hoofd te zetten en ga toch maar kijken.
Zo kun je de band met je kindje versterken. Laat je dus niet
af­schrik­ken door draden en appara­t uur, maar kijk naar hem.
Vraag om je baby te mogen aanraken en praat tegen hem. Probeer zoveel moge­lijk te weten te komen over zijn ge­zondheid,
zijn kansen, zijn gewoonten. Zo blijf je betrokken bij alles wat
er met hem ge­beurt.
Geboortekaartjes
Meestal wordt gewacht met het versturen van geboorte­
kaartjes tot de levenskansen van je baby voldoende gestegen
zijn of zelfs tot hij naar huis mag. Je kan natuurlijk ook meteen kaartjes sturen. Het is dan verstandig om uit de tekst te
laten blijken dat je kind in de couveuse ligt. Daarmee voor­kom
je ongewild pijn­lijke reac­ties van nietsver­moedende vrienden
of kennissen.
Extra bang
“
Ik wil alle mama’s en papa’s van prematuurtjes
graag een hart onder de riem steken. Mijn dochter werd
geboren na een zwangerschapsduur van 28 weken. Dat
was ontzettend zwaar voor mij. Je kindje achterlaten
terwijl het nog dicht bij je had moeten zitten, veilig in
je schoot. De onzekerheid, elke dag opnieuw. ‘s Nachts
wakker worden en je afvragen hoe het met haar gaat.
De vele kilometers heen en terug naar het ziekenhuis,
soms meerdere malen per dag. En dan kom je op een
dag thuis met een kind waar je geen weg mee weet,
want je bent nooit eerder een hele dag samen geweest.
Extra bang en onzeker dus. En nergens vind je aansluiting. Het lijkt of je nergens echt terecht kunt…
Joke
Meer weten?
De Vlaamse Vereniging voor Ouders van Couveusekinderen is er voor alle ouders die een vroeggeboorte
meemaken. De vereniging biedt niet alleen (praktische) info, maar ook emotionele steun en brengt je in
contact met lotgenoten.
www.vvoc.be
”
10
Ouderschap
Met de navel bloot
en de billen rood
Rode billen
Vrijwel iedere baby heeft wel eens last van luieruitslag of
rode ­bil­le­t jes. Tja, zo’n teer huidje is niet altijd even dol op
con­tact met urine, stoel­gang, warmte en voch­t. De remedie?
Je baby vaak genoeg verscho­nen. Reinig daarbij zijn billetjes
met lauwwarm water en een zacht zeep of reinigende olie.
Spoel netjes na en droog de billetjes goed af. Vergeet vooral
de huid­plooi­en niet. Je kunt ook een laagje beschermende
zalf op zijn billetjes smeren. Gebruik je vochtige doekjes, kies
dan voor een niet-geparfumeerde en alcoholvrije variant.
In het ziekenhuis krijg je vaak de kneepjes
van ’t vak te zien, maar thuis sta je ineens
alleen voor de verzorging van dat kersverse
kleintje. Luiers tot tien keer per dag vlot
verwisselen. Baby veilig in bad en vrolijk
in bed. Geef jezelf even de tijd en je zult
merken dat het binnen de kortste keren als
vanzelf gaat. Wij zetten je nog even op juiste
weg als het over nagelnieuwe navels en rode
billen gaat.
Ga naar de dokter als zijn billetjes binnen een paar dagen niet
genezen, als de uitslag erger wordt of als je open wondjes ziet.
Er kan dan sprake zijn van een bijkomende bacterie- of schimmelinfectie. Dan helpt de gewone verzor­ging niet meer.
Soms krijgen baby’s last van irriterende stoffen in de luier.
Dan moet je misschien overschake­len op een ander merk
wegwerpluiers of naar katoenen exemplaren. Let bij die
laatste op het wasmiddel dat je gebruikt, want ook daar zijn
baby’s gevoelig aan.
Blote navel
Na de geboorte wordt de navel afgeklemd met een plastieken klemmetje. Vroeger werd hij netjes ingepakt met een
verband, maar nu laat men het naveltje bloot. De genezing
gaat namelijk sneller als er lucht bij kan. Wat moet je met
dat stompje doen? Niks speciaals eigenlijk. De dagdagelijkse
hygiëne volstaat: was het stompje met water en zeep en
droog het goed af. Ontsmetten is niet nodig. Je baby mag
ook gewoon in bad. De navelstomp droogt vanzelf uit en valt
af na enkele dagen tot weken. Als het naveltje erg rood ziet,
vochtig blijft of niet afgevallen is na drie weken, klop je best
aan bij de (kinder)arts.
Meer weten?
>>Informatie over katoenen luiers vind je op
www.milieuadvieswinkels.be.
Via de luierfoon 09 242 87 59 kom je in contact
met een ervaren luierouder die je verder helpt met
al je vragen.
>>Er verschijnen nu ook ‘Pamperbanken’ in verschillende centrumsteden. Zoek maar eens via Google.
11
Gezonde voeding
Borstvoeding: de ideale melk
in natuurlijke verpakking
Gulzig
Moedermelk is licht en makkelijk verteerbaar.
Het is dus normaal dat zuigelingen de eerste
weken om de twee à drie uur een voeding vragen. Het
voedingsritme verschilt van kind tot kind. Na enkele weken drinken de meeste baby’s zes tot acht keer per etmaal.
Sommige baby’s drinken minder vaak, anderen blijven vaker
drinken,…. Alles is normaal, zolang je baby vlot groeit en
bijkomt in gewicht!
De medische wereld is het erover eens:
exclusieve borstvoeding gedurende de eerste
zes levensmaanden is aanbevolen voor alle
zuigelingen. Moe­dermelk is immers de beste
en na­tuur­lijk­ste voeding voor een baby.
Ook de duur van een voeding is heel variabel. Elke baby
drinkt immers in zijn eigen tempo en volgens zijn eigen
behoeften. Laat hem drinken tot hij verzadigd is en spontaan
loslaat.
Vraag raad
Als je voor de eerste keer borstvoeding wil geven, weet je
niet zo precies hoe dat in zijn werk gaat. Je hebt gewoon
even tijd nodig om te wennen aan de baby in je armen en
aan je borst. Wellicht komen er allerlei vragen in je op en
misschien heb je zelfs wat last van ongemakken (te veel of te
weinig melk, stuwing, pijnlijke tepels,...). Dan kan je terecht
bij je arts, vroedvrouw, verpleegkundige van Kind en Gezin of
bij een lactatiekundige.
Heel lange voedingen kunnen wijzen op een probleem.
Misschien is zijn drinktechniek niet optimaal.
Voeden op verzoek
De ‘hongerdagen’ worden veroorzaakt door een groeispurt.
Je baby laat zien dat hij voor zijn groei meer voeding nodig
heeft: korte tijd na de voeding geeft hij aan dat hij opnieuw
wil eten alsof hij rammelt van de honger. Laat hem vaker
drinken! Doordat de borsten vaker geledigd worden, verhoogt
de melkproductie! De hoeveelheid moedermelk wordt automatisch aangepast aan wat je kind nodig heeft. Die honger-
Hoe vaak en hoe lang?
Leg je baby aan als hij erom vraagt. De eerste dagen heeft hij
acht tot twaalf voedingen per etmaal nodig. Zo oefent hij zijn
drinktechniek en krijgt hij alles
wat hij nodig heeft.
Voeden op verzoek hoort bij
borstvoeding. Dat wil zeggen dat
je baby eten krijgt als hij erom
vraagt… en dat is niet als hij
huilt! Huilen is een (te) laat teken
van honger. Kleine zuigbewegingen, tongetje uitsteken, smakbewegingen, handje in de mond
steken, zijn bij een zuigeling
allemaal tekenen van honger. Je
moet dus aandachtig observeren
en luisteren, daarom ook wordt
aangeraden om je baby dag en
nacht dicht bij je te houden. Zo
leer je hem snel goed kennen.
12
Gezonde voeding
dagen kunnen best vermoeiend zijn maar duren gelukkig
maar een paar etmalen.
Wat met medicatie?
Geneesmiddelen komen altijd in meer of mindere mate in de
moedermelk terecht. Sommige medicijnen hebben geen effect
op de baby, andere kunnen wel schadelijk zijn, zowel voor je
baby als voor jou. Slik dus nooit medicatie op eigen houtje,
vooral niet als je borstvoeding geeft. Informeer je bij de arts.
Die kan opzoeken welke geneesmiddelen geschikt zijn bij
borstvoeding. Meestal geeft de bijsluiter dat aan indien de
medicatie niet mag toegediend worden bij borstvoeding,
maar vaak kan het wel of kan de arts een alternatief voorstellen. Van heel wat geneesmiddelen bestaan er immers
minder schadelijke varianten.
Een­maal die overgangsperiodes overwonnen, verloopt
borstvoeding meestal heel vlot. Je baby wordt wak­ker, heeft
honger en kan meteen aan­ge­legd wor­den. De melk is altijd
beschik­baar (makkelijk ‘s nachts!) en op de juiste tempera­
tuur. En voor mama is het heerlijk om even rustig te gaan
zitten/liggen. De hormonen die vrijkomen bij het voeden,
geven je een ontspannen, loom gevoel. Jouw lichaam zorgt
ervoor dat je even mag (moet) rusten…
Extra vitamines en mineralen
De eerste zes maanden volstaat moedermelk als enige voedingsbron. Als jij gezond en evenwichtig eet, krijgt je baby
alles wat hij nodig heeft. Het is wel aangewezen om borstkindjes vitamine K en D toe te dienen.
Opgelet!
Afgekolfde moedermelk mag niet te fel opgewarmd worden.
Boven 50°C worden de antistoffen en de voedingsstoffen
afgebroken: verwarm dus langzaam tot 37 °C in een pan met
warm water (au bain-marie) of in een flessenverwarmer. Gebruik evenmin een microgolfoven, want ook hierdoor kunnen
antistoffen en eiwitten vernietigd worden.
>>Vitamine K speelt een rol bij de bloedstolling en voorkomt
(zeldzame) ernstige inwendige bloedingen (hersenbloe­
ding of darm­bloeding). Elke pasgeborene krijgt vitamine
K toegediend via een inspuiting of via orale toediening.
Wanneer vitamine K bij de geboorte via inspuiting (in de
dij) wordt toegediend is dat voldoende. Bij borstvoeding
en wanneer je baby bij de geboorte de ‘orale’ toediening
heeft gekregen, wordt aangeraden om verder vitamine K te
geven. Kunstvoeding bevat voldoende vitamine K.
>>De hoeveelheid vitamine D in moedermelk is laag. Daarom
wordt meestal geadviseerd om vitamine D bij te geven
vanaf de geboorte. Je (kinder)arts zal je de juiste dosering
voorschrijven. Regelmatig met je baby buiten wandelen is
overigens gezond voor moeder én kind.
>>Andere vitaminen zijn niet nodig. Enkel wanneer de moeder een strikt vegetarisch (veganistisch) dieet volgt, zijn
vitamine B12-supplementen nodig.
Allergie
Lijd jij en/of je partner aan een allergie? In dat geval wordt
extra aangeraden om tot zes maanden uitsluitend borst­voe­
ding te ge­ven. Daarnaast kan je ook nog andere maatregelen
nemen om te voorkomen dat je baby vroegtijdig een al­lergie
ontwikkelt. Zit je met vragen? Neem eens een kijkje op www.
astma-en-allergiekoepel.be of bel naar het gratis nummer
0800 84321.
Meer weten?
Bij twijfels en vragen kun je altijd terecht bij
de regioverpleegkundige van Kind en Gezin,
je vroedvrouw of een lactatiekundige.
>>Die laatste vind je via de Belgische Vereniging van
Lactatiekundigen op www.bvl-borstvoeding.be.
>>Kijk ook op de website: www.kindengezin.be.
Je kunt je vraag ook per mail of telefoon stellen.
De Kind en Gezin-lijn is elke werkdag bereikbaar
van 8 tot 20 uur: 078 150 100. Daar vind je ook
de brochure Borstvoeding. De ideale start. 81 blz,
editie 2007.
>>Pas bevallen? Dan heb je recht op een aantal
huisbezoeken van een zelfstandige vroedvrouw. Die
zoek je op via www.vlov.be
.
Meer lezen?
>>DE REEDE-DUNSEL­M AN, Adrienne, Borst ­voe­d ing
geven, Een antwoord op heel veel vragen,
Baarn, De Kern, 2005, 256 blz, e 19,95
(ISBN 9789032510466).
>>KLEINTJES, Stefan & BROEKHUIJSEN, Mary,
Borstvoeding, Het Spectrum, 2009, 279 blz.,
e 23,99 (ISBN 9789027466211).
13
Gezonde voeding
Aan de fles
Melk is een ideale voedingsbodem voor bacteriën. Door melk
vooraf te bereiden kunnen die bacteriën zich vermenigvuldigen en je baby ziek maken. Bewaar ook geen restjes
melkvoeding.
Kunstvoeding
Als je de fles geeft, start je meestal met standaard melk­voe­
ding (eerste leeftijdsmelk), in poedervorm of vloeibaar. Die is
te koop in de apotheek. Er zijn heel veel verschillende soor­
ten op de markt. De (kinder)arts of de regioverpleeg­k undige
van Kind en Gezin kan je hierbij helpen.
Microgolfoven
Mag het flesje opgewarmd worden in de magnetron? Ja, als
je het volgende in acht neemt:
>>Fles in de oven zetten zonder dop of speen.
>>Na het verwarmen in de oven het fles­je een minuut laten
rusten omdat het verwarmingsproces nog even doorgaat.
>>De fles schudden zodat de warmte zich gelijkmatig verde­elt.
>>De temperatuur van de melk altijd con­t roleren op de bin­
nen­kant van je pols! Het flesje kan immers koud aan­voelen
ter­w ijl de melk heet is.
Hoeveel?
Hoeveel melk een baby nodig heeft is afhankelijk van zijn
gewicht en groeisnelheid. Wees dus niet onge­r ust als je
denkt dat jouw kleintje te veel of te weinig drinkt. Het
belang­r ijkste is dat hij voldoende groeit, volgens zijn groeicurve. De arts die je kindje volgt, zal dat zeker nakijken.
Bereiding
Ga hygiënisch te werk. Was eerst je handen met water en
zeep.
>>Giet de nodige hoeveelheid water in een propere, gesterili­
seerde zuigfles. Afhankelijk van de bereidingswijze
gebruik je het water op kamertemperatuur of warm je het
op tot 37° à 40° C. Gebruik niet-bruisend flessenwater of
leidingwater (zie kader).
>>Voeg het aanbevolen aantal maat­schep­jes poeder toe: één
maatschepje per 30 ml water! Gebruik enkel het bijgeleverde maatschepje. Haal het door het poeder en strijk het
af met de rug van een proper mes. Het melk­poeder niet
aandruk­ken in het maat­schepje en geen extraatjes toevoe­
gen. Zoniet wordt de melkvoeding te geconcen­t reerd.
>>Sluit de fles met de sluitdop. Afhankelijk van de bereidingswijze rol je de fles eerst al dan niet tussen de handen
voor je ze schudt tot het poeder is opge­lost.
>>Zet de speen op de fles zonder het mondstuk aan te raken.
Voel, voor­je je baby laat drinken, of de melk in de fles niet
te warm is.
>>Maak het flesje pas klaar net voor gebruik.
LET OP: sommige toevoe­gingen in kunstvoeding (zoals probiotica) verdra­gen geen opwarm­beurt in de magnetron. Lees
eerst de instructies op de verpak­k ing.
Leidingwater?
Je mag gebruik maken van leidingwater mits aan een
aantal voorwaarden voldaan is.
>>Zuigelingen mogen maar heel weinig nitraten opnemen. Indien het leidingwater in jouw regio meer
dan 10 mg nitraat per liter water bevat, gebruik
je het beter niet voor de melk van je baby (tot vier
maanden). Deze informatie kan je opvragen bij je
watermaatschappij.
>>Laat het water even uit de kraan stromen alvorens
het op te vangen.
>>Gebruik enkel koud water, rechtstreeks uit de
kraan, dus geen lauw of warm water uit geiser of
boiler (kan te veel metalen bevatten).
>>Gebruik geen ontsmettingsmiddelen.
>>Het water hoeft niet gekookt te worden.
>>Gebruik geen waterfilters: dat zijn broeihaarden van
bacteriën indien de filtersystemen niet voortdurend
en grondig gereinigd en onderhouden worden.
Meestal verlagen dergelijke filters wel het calciumen chloorgehalte maar hebben ze geen invloed op het
nitraatgehalte van het water. En laat dat nu juist de
meest nadelige stof zijn voor baby’s.
Steriliseren
Flesjes en spenen moeten niet enkel schoon maar ook ste­r iel­
zijn. Daar­om moeten ze, tot je baby zes maan­den oud is, na
elk gebruik uitgekookt wor­den: 10 minuten voor de fles­jes, 3
minuten voor de speen­t jes. Na zes maanden kan je de flessen
en spenen weke­lijks steriliseren. Rubbe­ren spenen ver­vang
je zodra ze kleve­r ig worden.
Koemelk?
Koe­melk is geen geschikte voeding voor baby’s.
Ook andere soorten melk zoals karnemelk, maïzenapap,
rijstdranken, paardenmelk, geitenmelk en notenmelk zijn
absoluut niet geschikt voor baby’s.
14
Nergens meer voordelen dan
op www.cm.be/skoebidoe
Van zwangerschap tot kleuter, de juiste voordelen op het juiste moment. Als
jonge ouder is www.cm.be/skoebidoe jouw virtuele place to be. Registreer
je nu en geniet van exclusieve CM-promoties bij DreamLand, DreamBaby,
CM-Thuiszorgwinkel, Standaard Boekhandel …
CM
kinderservice
rubriektitel
gezondheid
Maakt reflux je het leven zuur?
de draagkracht van de ouders. Wanneer lukt het niet meer?
Wanneer kunnen zij het niet meer aan?
Na de voeding krijst je kleintje het hele
huis samen. Zodra hij in zijn bedje ligt,
kan hij alleen maar kronkelen en huilen.
Herkenbaar? Een baby die ontroostbaar
weent, krijgt al snel de stempel ‘refluxbaby’
opgekleefd. Reflux is hot. Het lijkt wel alsof
elk kind er tegenwoordig last van heeft.
Prof. Dr. Yvan Vandenplas, een autoriteit
op vlak van reflux, maakt meteen enkele
kanttekeningen.
Wordt er bij de dokter dan meteen medicatie opgestart?
Prof. Vandenplas: Hopelijk niet! We proberen ouders in de
eerste plaats gerust te stellen. Ik leg uit wat normaal is en
wat niet. Die eerste stap is bijzonder belangrijk, maar wordt
vaak over het hoofd gezien. En dan analyseer ik, samen
met de ouders, de voedingen. Want heel vaak heeft reflux te
maken met overvoeding. Er leeft een tendens om het aantal
voedingen zo snel mogelijk af te bouwen en dus grotere
volumes in één keer te geven. Kleintjes krijgen daardoor op
korte tijd veel melk te slikken. Stel je even voor: een baby
van vijf kilo die tweehonderd milliliter melk drinkt, kun je
vergelijken met een vrouw van vijftig kilo die twee liter binnenkrijgt. En dat allemaal op een kwartiertje. Logisch dus
dat er wel eens wat terugvloeit, want als de emmer vol is…
loopt ie over. Bovendien is de slokdarm van een baby minder
lang dan die van een volwassene. Reflux legt dus bij een
baby een kortere weg af om boven te komen.
Prof. Vandenplas: Mag ik eerst even moeilijk doen? We
kunnen niet over reflux spreken zonder goed te weten waar
we ’t eigenlijk over hebben. Reflux, teruggeven en braken
mogen we bijvoorbeeld niet over één kam scheren.
Refluxbedje
Volstaat die uitleg of is er vaak ook een behandeling
nodig?
Prof. Vandenplas: Goh, zo’n uitleg is absoluut nodig om
ouders gerust te stellen, maar dikwijls is er meer nodig.
Ook dan moeten we niet meteen naar medicatie grijpen.
Je kunt bijvoorbeeld kiezen voor een andere slaaphouding.
Denk maar aan het anti-refluxbed: een bedje met een
(indrukwekkende) hellingsgraad. Je baby ligt schuin en de
zwaartekracht houdt de maaginhoud beneden. Het bedje
is misschien niet de handigste oplossing, want moeilijk te
versleuren naar crèche of logeeradres, maar werkt wel goed
bij de meerderheid van de baby’s: ze geven minder voeding
terug en ze slapen rustiger.
Wat is het verschil? Reflux is alles wat van de maag terug
in de slokdarm loopt. Als je baby teruggeeft komt de reflux
zonder kracht tot in de mond en bij braken komt de melk met
kracht uit de mond. Natuurlijk zit er een grijze zone tussen
die drie. Waar je kleintje precies last van heeft, valt vaak
moeilijk te zeggen.
Emmer loopt over
Waar ligt dan de grens tussen normaal en abnormaal?
Prof. Vandenplas: Ook daar zit een grijze zone. Reflux, zoals
hierboven beschreven, is in principe normaal. Dat heeft bijna
elke baby. Braken daarentegen is zeker abnormaal. Teruggeven zit daar ergens tussenin. Zeven op de tien baby’s geven
een keer per dag wat voeding terug. Dat zijn er dus behoorlijk
wat. Gelukkig lost het fenomeen zich meestal vanzelf op.
Zeker vanaf zes maanden, als baby’s vaker rechtop zitten en
vaste voeding krijgen, hebben ze er minder last van.
Ingedikte voeding
Ook ingedikte voeding blijkt vaak een uitstekende
oplossing?
Prof. Vandenplas: Als je indikkingsmiddel toevoegt aan
afgekolfde of kunstmelk, verdikt de melk en blijft die dus beter
beneden. Het hoofdbestanddeel van deze gecommercialiseerde indikkingsmiddelen is meestal johannesbroodpitmeel.
Toch wil ik ouders afraden om dat meel zelf aan de melk toe te
voegen. Het is namelijk erg moeilijk om de verhouding goed te
krijgen. Zelf experimenteren met aangepaste voeding is nooit
een goed idee. Ik krijg de kriebels van ouders die, zonder overleg, overschakelen op botermelk of karnemelk. Dat mag je echt
niet doen! Oké, die melksoorten verteren sneller en je kleintje
krijgt er misschien minder last van, maar ze hebben amper
voedingswaarde. Je baby krijgt dus te weinig binnen.
Wanneer moet je je dan wel zorgen maken?
Prof. Vandenplas: Dat je met een gelukkige baby die drie
keer per dag een koffielepeltje melk teruggeeft niet naar
de dokter loopt, lijkt me logisch, maar wat doe je als het
veel vaker voorkomt? Wat als je kleintje constant huilt en
ongelukkig lijkt? We merken dat flink wat ouders zich op een
bepaald moment zorgen maken over reflux en bij een dokter
aankloppen. Wanneer gebeurt dat? Dat hangt vaak af van
16
gezondheid
geschakeld op een hogere dosis of een sterker middel. Dat is
vreselijk fout! Vergeet niet dat aan elk medicijn neveneffecten
vasthangen. Daarom vind ik het belangrijk om ouders in de
eerste plaats gerust te stellen. In negen van de tien gevallen
is dat teruggeven heel normaal en van voorbijgaande aard.
Bij die kinderen kunnen we wonderen verrichten door aan de
slaaphouding en/of de voeding te sleutelen.
Medicatie is dus de aller-allerlaatste stap. Hebt u het
gevoel dat er te snel wordt voorgeschreven?
Prof. Vandenplas: Eigenlijk wel. Als je weet dat amper één
procent van de baby’s last heeft van ernstige reflux, vraag ik
mij af waarom ze massaal aan de zuurremmende medicatie
zitten. Huilen wordt te snel gelijkgesteld met reflux en medicatie. En als het ene medicijn niet aanslaat, wordt er over-
Draagdoeken
Prof. Vandenplas is ook te vinden voor het gebruik van
draagdoeken. Want door de rechtophangende houding
van de baby vloeit er minder voedsel terug naar boven.
Ook mama Karen is overtuigd: “Eline huilde heel veel
en was ontzettend onrustig. Na een kort slaapje werd ze
elke keer kronkelend en huilend wakker. De draagdoek
was dan de enige manier om haar te kalmeren. Letterlijk na een paar minuten werd ze opnieuw rustig. Ik zag
haar gezichtje helemaal ontspannen en opklaren. Ook
’s nachts heb ik haar regelmatig zo rondgedragen. Was
het de houding of het huidcontact met mama? Ik zal het
waarschijnlijk nooit weten, maar het blijft een feit dat die
draagdoek mij door de eerste moeilijke weken heeft
geholpen.”
Emotionele rollercoaster
Het lastigste aan de reflux van Simon? De emotionele rollercoaster: af en toe een stapje vooruit en dan
terug naar de gekende huilbuien en dutjes van maximum
een kwartiertje. Ik voelde me machteloos en twijfelde over
onze aanpak. Goedbedoelde adviezen brachten me alleen
maar in de war. Ik kon helemaal niet van mijn zoontje
genieten en dat maakte me niet alleen boos, maar ook
bang. Ik had schrik dat ik Simon nooit zo graag zou zien
als zijn grote zus. Omdat hij alle aandacht opeiste, voelde
ik me bovendien schuldig tegenover zijn grote zus. Ook
voor onze relatie was het zwaar: we konden alleen maar
over die reflux praten, sliepen een paar maanden apart en
moesten elkaar voortdurend oppeppen. De vele slapeloze
nachten en het gekrijs eisten hun tol: we zaten allebei op
ons tandvlees. Ik werk zelf als hulpverlener en heb nooit
begrepen hoe ouders hun kind iets kunnen aandoen: hoe
kun je zo radeloos en wanhopig zijn? Maar zonder de steun
van al die fantastische mensen om ons heen, was het bij
ons misschien ook zo ver gekomen. Van familie tot kraamhulp en pediater, allemaal stonden ze voor ons klaar. En
nu? Simon is bijna vijf maanden en na flink wat ‘trial and
error’ vonden we een aanpak die het grootste ongemak bij
hem wegnam. Langzaam zagen we ons zoontje wat vaker
lachen. Nu weet ik zeker: ik ben even verliefd op Simon als
op zijn grote zus. Gelukkig!
“
Brullend monstertje
Nora huilde de eerste maanden tot elf uur per dag.
Zodra ik haar neerlegde, was het prijs: ze krijste zich
schor en stampte wild in het rond. Nora moest constant
maagzuur wegslikken. Ik droeg haar dus dag en nacht
in een draagzak en raakte compleet uitgeput omdat ik
zelf amper aan drie uur slaap toekwam. Genieten van
mijn pasgeboren spruit was er niet bij, want haar reflux
maakte ons leven tot een ware hel. Goedbedoelde tips
van vrienden en familie (massage, osteopaat, …) haalden niets uit. Ik stond machteloos tegenover haar pijn en
voelde me mislukt als moeder. Ik was de wanhoop nabij.
Gelukkig kon ik af en toe uithuilen: bij mijn lieve man,
m’n vriendinnen, de verpleegster van Kind en Gezin en
de kinderarts. Na enkele onderzoeken werd er medicatie
voorgeschreven en huurden we een anti-refluxbedje.
Daarna veranderde dat brullende monstertje al snel in
een lachend prinsesje. Nora sliep ein-de-lijk door en ik
kon beginnen genieten. Eind goed, al goed dus. Toch
denk ik nog vaak terug aan die zware periode. Daarom
wil ik andere ouders graag een hart onder de riem
steken: “Blijf zielsveel van je kindje houden, hoe hard het
ook huilt. Trek op tijd aan de alarmbel en praat over je
gevoelens. En vooral: wees gerust, het gaat echt voorbij!
Geloof me!”
“
Sandra
Karen
Meer lezen?
”
Bouckenaere, Caroline, S.O.S. Reflux, Antwerpen,
Linkeroever Uitgevers, 2011, e 16,90 (ISBN
9789057204487). De drie zonen van Caroline
hadden problemen met reflux. Ze vertelt op een
heel herkenbare manier over haar bezorgdheid,
vermoeidheid en het onbegrip in haar omgeving.
Naast haar eigen ervaringen schept de auteur in een
toegankelijke taal meer duidelijkheid over reflux.
Er wordt afgesloten met ‘tips en tricks’.
”
17
Eigen kweek
liv
liselot
jolien
lobke
titus
helena
viktor
omer
warre
liselot
Stuur zelf je foto’s naar [email protected] of post ze op onze Facebookpagina
18
bastiaan
gezondheid
Spits je oortjes
Al van voor de geboorte kan
je baby horen. Voor je zoon
of dochter het daglicht zag,
genoot hij al van het klankspel in de baarmoeder. Dat
gehoor is erg belangrijk om
taal en spraak te ontwikkelen. Daarom wordt gehoorverlies best zo vroeg
mogelijk opgespoord. Als je
baby zo’n drie weken oud is,
neemt de regioverpleegkundige van Kind en Gezin een
(gratis) gehoortest af.
Niets gehoord?
Merk je die gehoorproblemen als ouder
dan niet gewoon op bij je zoon of
dochter? Kleine moeilijkheden vallen
nauwelijks op. Je pasgeboren kindje
reageert wel op harde geluiden, maar
het geluid van een gewoon gesprek
ontgaat hem misschien. Of gehoorverlies aan één oortje, dat merk je niet
meteen op.
Klein proefkonijn
Meteen een geruststelling: de test is
pijnloos, veilig en wordt uitgevoerd als
je kindje slaapt of heel rustig is! Het
lastigste is vaak het aanbrengen van
de oorschelpen en de kleefelektroden.
Je baby hoort zachte klikgeluiden en
de elektroden registreren de veranderingen in z’n hersenen. Als hij niet te
veel tegensputtert, duurt de test zelf
maar enkele minuten.
Colofon
Abonnementen
T 02-507 88 88
F 02-507 88 50
E [email protected]
Indien je verhuist, geef dan zo snel mogelijk je
adreswijziging door.
Redactie en Briefwisseling
Troonstraat 125 1050 Brussel
T 02-507 89 50
E [email protected]
De reeks Brieven aan Jonge Ouders
bestaat uit
Gratis verwachtingsnummer
12 nummers eerste levensjaar
6 nummers tweede levensjaar
Kleuternummer
Ouders met een pasgeboren of geadopteerd kind
ontvangen alle Brieven gratis
Andere geïnteresseerden krijgen de Brieven
toegestuurd mits betaling
Los nummer � 1
Eerste levensjaar (12 nummers) � 10
Tweede levensjaar (6 nummers) � 5
Op reknr. BE 77-4350-3052-2142
van Gezinsbond Brieven aan Jonge Ouders
met vermelding van de reden van betaling.
Redactiecomité
Jochem Poesen (voorzitter), Jef Bergmans, An
Debyser, Martine Deheyder, Els Demol, Cathleen
Gavel, Christian Lagrange, Koen Lannau, An
Lebacq, Sarah Saelens, Mieke Schevelenbos,
Greet Stevens, Christine Tierens, Sarah Van
Gysegem, Nicolas Van Herck.
Is zo’n snelle test wel degelijk?
Absoluut! De gehoortest is een uiterst
betrouwbare test om aangeboren
gehoorafwijkingen op te sporen. Is het
resultaat niet helemaal duidelijk, dan
wordt de test een paar dagen later
overgedaan.
Met medewerking van
Kind en Gezin
Wetenschappelijke vereniging
van Vlaamse Huisartsen
Vlaamse Vereniging voor Logopedisten
Vlaamse Vereniging Kindergeneeskunde
Vlaamse Werkgroep voor Gezonde Tanden
Vlaamse Organisatie van Vroedvrouwen
Federatie van Ambulante Revalidatiecentra
Redactie
Sarah Saelens
Sarah Van Gysegem
fotografie
Simon Saelens, Shutterstock
Redactiesecretariaat en coördinatie
Jef Bergmans
ontwerp
Magelaan – Gent
Meer weten?
>>Meer info over het gratis gehooronderzoek vind je dus op
www.kindengezin.be in het
luik ‘Gezondheid en vaccineren’ of bij de regioverpleegkundige. Daar vind je ook de
brochure ‘Oortjes getest, wat
doen we nu best?’ Een eerste
wegwijzer voor ouders na een
vroegtijdige gehoorscreening.
Lay-out / Druk
Die Keure – Brugge
Publiciteit
Publicarto T 053 82 60 80
Verantwoordelijke Uitgever
Mieke Schevelenbos
Troonstraat 125 1050 Brussel
Niets uit deze uitgave mag verveelvoudigd en/of
openbaar gemaakt worden door middel van druk,
fotokopie of op welke andere wijze ook zonder
voorafgaandelijke schriftelijke toestemming van
de uitgever.
Je adresgegevens worden door de Gezinsbond
vzw opgenomen in een bestand met het oog op
het toesturen van de Brieven aan Jonge Ouders.
Overeenkomstig de wet van 8 december 1992
heb je recht op inzage en correctie van deze
gegevens of kan je hen uit het bestand laten
verwijderen.
De getuigenissen in de reeks Brieven aan Jonge
Ouders zijn persoonlijke ervaringen, die dus niet
altijd en voor iedereen gelden.
ISSN 1376-0416
19